އާތިފް
ޙަޟާރަތުން އޭގެ މަސްދަރު ނަގާފައިވަނީ އިންސާނުން ފުރަތަމަ ވުޖޫދުގެ މައިދާނަށް ފިޔަވަޅު އެޅި ދުވަހުން ފެށިގެން ކަމަށާއި، ޚުދު އިންސާނާގެ ޙަޔާތް ކުރިއަށްދާހާ ހިނދަކު އެކަން ކުރިއަށް ގެންދާނެ ކަމަށެވެ. ތަހުޒީބަކީ އިންސާނުންގެ ސަގާފީ ކާމިޔާބީތައް ކުރިއެރުވުމަށް އެހީތެރިވެދޭ އިޖުތިމާޢީ ނިޒާމެވެ. [މުސްތަފާ އަލް ސިބާޢީ] .
ޙަޟާރަތަކީ ތާރީޚުގެ ތެރޭގައި އިންސާނިއްޔަތުގެ އެންމެ މުހިންމު އެއް ކާމިޔާބީއެވެ. އިޖުތިމާޢީ ޙަޔާތް ފެށުނީއްސުރެ މީހުން އަބަދުވެސް މަސައްކަތް ކުރަމުން އައީ ދިރިއުޅުމުގެ މާހައުލު ބިނާކޮށް، ޢިލްމު ހޯދުމަށެވެ. ޙަޟާރަތުގެ ތާރީޚުގައި އޭގެ ޞަފްޙާތައް ފުރިފައި ނުވާ އެންމެ ޤައުމެއްވެސް ނުފެނޭ، އެ ޤައުމެއްގެ އަމިއްލަ ޢަމަލުތަކާއި ކާމިޔާބީތަކުން ފުރިފައި ނުވާ ޤައުމެކެވެ. ޢާއްމު މެސެޖަކާއި އިންސާނީ އިލްތިމާސްއެއް ގެންގުޅުނު، އަދި އަމިއްލަ އަޚްލާޤާއި އުސޫލުތަކާއި ބިންގަލަށް ތަބާވުމުގައި ޙަޤީޤީ ގޮތެއްގައި ދެމިއޮތް ކޮންމެ ޙަޟާރަތަކީ ތާރީޚުގައި މާ ބޮޑު ކުރިއެރުމާއި ކެތްތެރިކަމެއް ލިބިފައިވާ ޙަޟާރަތެކެވެ. މި ހުރިހާ މަސައްކަތެއްގެ ޖުމްލައަކީ، ވަގުތު ފާއިތުވަމުން ދިޔަ ވަރަކަށް، އެކި ޙަޟާރަތްތައް އުފެދުމަށް ބިންގާ އަޅާފައިވާ އެއްޗެކެވެ.
އިސްލާމީ ޙަޟާރަތް އުފެދުނީ ދުނިޔެ ފުން ޖާހިލުކަމާއި އަނދިރިކަމުގެ ތެރެއަށް ޣަރަޤުވެ، ދުނިޔޭގެ މީހުން އުޅެމުން ދިޔައީ ވަލު ޖަނަވާރުތަކާއި ބިރުވެރިކަމާއި ބިރުވެރިކަމުގެ މާހައުލެއްގައެވެ. އެމީހުންނަށް މަގުދައްކައިދޭނެ ފޮތެއް ނެތް، އަދި އެމީހުންގެ ދިރިއުޅުން ތަރުތީބު ކުރުމަށް އިސްލާހު ކުރާ މީހަކު ބާކީ ނެތެވެ. އެކަމަކު އިސްލާމީ ޙަޟާރަތް އުފެދުމާއެކު މުޅި ދުނިޔޭގައި ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް ބައްޓަންވެ، އިންސާނީ ޙަޔާތަށް އާ ސިފައެއް ލިބިގެން ދިޔައެވެ.
މި ޙަޟާރަތް ވުޖޫދުގެ މައިދާނަށް އައީ ޗައިނާ، އިންޑިއާ، ފާރިސީ، މިޞްރު، އަދި ރޯމްގައިވެސް އެހެން ޙަޟާރަތްތައް ކުރިންވެސް އުފެދިފައިވާ ދުވަސްވަރެކެވެ. އިސްލާމީ މުޖުތަމަޢާއި މުސްލިމުން ކުރިމަތިލާން ޖެހުނީ ފުންކޮށް ބިންވަޅު ނެގިފައިވާ އެކިއެކި ޙަޟާރަތްތަކާއި ސަޤާފަތްތަކާއި ޢަޤީދާތަކާ ކަމަށާއި، އަލަށް އުފެދުނު އިސްލާމީ ސަޤާފަތަކީ އަމިއްލަ ބޮޑު ރޫޙާނީ ތަރިކައެއް ދޫކޮށްލާފައިވާ ސަޤާފަތެއް ނޫން ކަމަށާއި، އެ ޒަމާނުގެ އެކި ޙަޟާރަތްތަކުގެ ވާރިސެއް ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވިއެވެ.
އިސްލާމީ ޙަޟާރަތަކީ ހަމައެކަނި ސިޓީތައް ބިނާކުރުމާއި، އިޤްތިޞާދީ ތަރައްޤީއާއި، ޢިލްމީ ކުރިއެރުމާއި، ނުވަތަ ބާރުގަދަ ސަރުކާރުތައް ޤާއިމުކުރުމަށް ޙައްދުވެފައިވާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި އެއީ ތައުވީދާއި، ޢަޤީދާއާއި، ޢިލްމާއި، އަޚްލާޤާއި، ޢަދުލުވެރިކަމާއި، އިންސާނީ ކަރާމާތުގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ ޙަޟާރަތެކެވެ. މި ޙަޟާރަތުގައި މާއްދީ ކުރިއެރުން ރޫޙާނީ އަގުތަކާ ވަކިވެފައި ނުވާއިރު، ޢިލްމާއި އުނގެނުން އިންސާނީ ހެޔޮ ދުޅަހެޔޮކަމާއި މުޖުތަމަޢު ފުރިހަމަ ކުރުމަށް ބޭނުންކުރެވެއެވެ.
އިސްލާމީ ޙަޟާރަތުގެ ބިންގާ އެޅިފައިވަނީ އިސްލާމްދީނާއި الله ގެ ރަސޫލާ (ޞޢވ) ވަޙީގެ ބިމަށް އުފެދުމާއެކު، އަމިއްލަ އުފެދުމުގެ ތެރެއިން އަނދިރި މުޖުތަމަޢަށާއި ސަޤާފަތަކަށް އަލިކަން ގެނެސްދިނުމުންނެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި އިންސާނިއްޔަތަށް ގޮވާލާފައިވަނީ ރިފްލެކްޝަން، އުނގެނުމާއި، އިންސާފުވެރިކަމާއި، ބިން ބިނާކުރުމާއި، މުޖުތަމަޢު އިސްލާހުކުރުމަށެވެ. އިސްލާމްދީނުގެ ނަބިއްޔާ (ޞޢވ) ވަނީ އީމާންތެރިކަމާއި، އަޚުވަންތަކަމާއި، ޢަދުލުވެރިކަމާއި، އިޖުތިމާޢީ ޒިންމާގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ މުޖުތަމަޢެއް ބިނާކުރައްވައި، ތަހުޒީބު މުޖުތަމަޢެއްގެ ފުރަތަމަ ބިންގާ އެޅުއްވާފައެވެ.
ނަބީ ޒަމާނާއި ޙައްޤު މަގުދައްކައިދިން ޚަލީފާންގެ ޒަމާނަށްފަހު، އިސްލާމީ ޙަޟާރަތް މަޑުމަޑުން ފުޅާވެ، އިސްލާމީ ދުނިޔޭގެ އެކި ސަރަޙައްދުތަކުގައި، އިރުމަތިން ހުޅަނގަށް ބޮޑެތި ޢިލްމީ، ސަޤާފީ، އިޤްތިޞާދީ، އަދި ސިޔާސީ މަރުކަޒުތައް އުފެދިގެން ދިޔައެވެ. ދީނީ ޢިލްމުތަކާ އެކު މުސްލިމުން ދޫކޮށްލީ ބޭސްވެރިކަމާއި، ހިސާބާއި، ފަލަކީ ޢިލްމާއި، ޖިއޮގްރަފީއާއި، ފަލްސަފާއާއި، އާކިޓެކްޗަރއާއި، އަދަބިއްޔާތާއި، ގުދުރަތީ ޢިލްމުތަކުގައިވެސް މުހިންމު މަސައްކަތްތަކާއި ކާމިޔާބީތަކެވެ. މި ސަބަބަށްޓަކައި އިސްލާމީ ޙަޟާރަތަކީ އިންސާނީ ޙަޔާތަށް ފުރިހަމަ ނިޒާމެއް ކަމަށް ބުނެވިދާނެ، އީމާންތެރިކަމާއި ޢިލްމާއި، އަޚްލާޤާއި ކުރިއެރުމާއި، މި ދުނިޔެއާއި ދެން އޮތް ދުނިޔެއާއި، ފަރުދުންގެ ހައްޤުތަކާއި މުޖުތަމަޢުގެ މަސްލަހަތާ ދެމެދު ބެލެންސް ހޯދާ ނިޒާމެކެވެ.
މި ޙަޟާރަތް ދެނެގަތުމުގެ މުހިންމުކަމަކީ ހަމައެކަނި މާޒީގެ ޝަރަފު ހަނދާންކޮށްދިނުމެއް ނޫނެވެ؛ އެކަން ރަނގަޅަށް ދެނެގަތުމަކީ މުސްލިމުންގެ ސަމާލުކަން އެމީހުންގެ އަމިއްލަ ޢިލްމީ، އަޚްލާޤީ، އަދި ސަޤާފީ ޤާބިލުކަން ދެނެގަނެ، ރަނގަޅު މުސްތަޤްބަލެއް ބިނާކުރުމުގައި އެ ޤާބިލުކަން ބޭނުންކުރުމަށް އަނބުރާ ގެންދެވޭނެ ކަމެކެވެ. އަނެއްކޮޅުން އިސްލާމީ ޙަޟާރަތް ކޮޅަށް ހުންނަ ގިނަ އުސޫލުތަކާއި، އިންސާފާއި، އިންސާނީ ކަރާމާތާއި، ޢިލްމަށް ލޯބިކުރުމާއި، އިޖުތިމާޢީ ޒިންމާއަކީ މުޅި އިންސާނިއްޔަތާ ގުޅޭ ޢާއްމު ބޭނުންތަކެކެވެ.
