އަބްދުލްބާސިރު އުމަރީ
ދެކުނު އޭޝިއާގެ ސަލާމަތީ ގޮންޖެހުންތަކާއި، ބޯޑަރު މައްސަލަތަކާއި، ސިޔާސީ ވާދަވެރިކަމުގެ ސަބަބުން، ނުރަސްމީ ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތްތަކަކީ ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން ސަރަހައްދީ އަދި ބައިނަލްއަގްވާމީ އޮބްޒާވަރުންގެ ޝައުގުވެރިކަމުގެ މައުޟޫއެކެވެ. މި ގްރޫޕްތަކުގެ ސަޕޯޓާއި، ތަމްރީނާއި، ބޭނުންކުރުމާ ބެހޭ ރިޕޯޓްތަކާއި ދައުވާތައް ތަކުރާރުކޮށް ފެނެއެވެ. ސިޔާސީ އަދި ސަލާމަތީ ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ދައުލަތެއް ނުވަތަ އެހެން އެއްވެސް ފަރާތަކުން ކުރު މުއްދަތުގެ ސްޓްރެޓެޖިކް މަގުސަދުތައް ހާސިލްކުރުމަށް ގަވާއިދާ ހިލާފު ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތްތަކަށް ބަރޯސާވާ ކޮންމެ ފަހަރަކު ގިނަ ފަހަރަށް ނިމުމަކަށް އަންނަނީ ހީވެސް ނުކުރާ އަދި ގެއްލުން ލިބޭ ނަތީޖާތަކެކެވެ.
ސަލާމަތީ ތަހުލީލު ކުރާ ފަރާތްތަކުން ގަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަން، ގައުމުގެ އެތެރޭގެ ސަލާމަތީ އެންމެ ދަށު ދަރަޖައަށް އަޑިއަށް ގޮސް، ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކަށް ހަމަޖެހުން ގާއިމް ނުކުރެވުމުން، އަނެއްކާވެސް އެނބުރި އައީ އެގައުމުގެ އާދަޔާ ޚިލާފު އެއް އުސޫލަށެވެ. އެއީ އަފްޣާނިސްތާނުގެ ވެއްޓުނު ޖުމްހޫރީ ސަރުކާރުގެ ރަހުމުކުޑަ އަރްބާކިސް ތަމްރީނު ކުރަން ފެށި، މުއުމިނުންނަށް ގޯނާކުރުމުގައި ވިހި އަހަރު ހޭދަކުރި އަދި ވަރަށް މަދު ފައިސާއަކަށް ގާތްގަނޑަކަށް ކޮންމެ އަނިޔާވެރި ނުވަތަ އަނިޔާވެރި އަމަލެއް ހިންގަން ތައްޔާރަށް ތިބި ފިރިހެނުންނެވެ.
މި އަރުބަކީންނަށް ތަމްރީނު ދިނުމުން، އަސްކަރީ ވެރިކަން އުންމީދު ކުރަނީ، އަމިއްލައަށް ވަކި ކުރު މުއްދަތުގެ ފައިދާތަކެއް ހޯދައިދިނުމަށެވެ. ނަމަވެސް މި ސިޔާސަތުގެ ނަތީޖާ ޕާކިސްތާނުން މާ ދުރަށް ފޯރާ، މުޅި ސަރަހައްދަށް، އަދި ފަހަރެއްގައި ފުޅާ ދުނިޔެއަށް ވެސް އަސަރުކުރުން އެކަށީގެންވެ އެވެ.
ވެރިކަމުން ހޯދަމުންދާ ކަމަށް ފެންނަ ބައެއް ކުރު މުއްދަތުގެ ފައިދާތަކުގެ ތެރޭގައި ތިރީގައި މިވަނީއެވެ.
1. އަފްޣާނިސްތާނުގެ ސަލާމަތަށް ގެއްލުން ދިނުން
އަސްކަރީ ވެރިކަމުން އުންމީދު ކުރަނީ އަރުބާކީންނަށް ތަމްރީނު ދިނުމުން އަފްޣާނިސްތާނުގައި މިހާރު އޮތް ސަލާމަތަށް ބުރޫއަރާ، ވެރިކަމުގައި އޮތް އިސްލާމީ ނިޒާމަށް އެތެރޭގެ މައްސަލަތައް އުފެދި، ކޮންމެ ނުތަނަވަސްކަމެއް އަމިއްލަ ފައިދާއަށް ބޭނުންކުރެވޭނެ ކަމަށެވެ. އެކަމަކު، الله ގެ ރަޙްމަތުން، އަފްޣާނިސްތާނުގެ ސަލާމަތަށް ބަލިވެތިބި އަތްމަތި ދަތި ބަޑިޖެހިގެން ނުތިބެވޭނެއެވެ.
2. ޓީޓީޕީ އާއި ބަލޫޗް އާއި ދެކޮޅަށް އެމީހުން ބޭނުންކުރުން
ތަހުލީލު ކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި ސީދާ އަސްކަރީ އޮޕަރޭޝަންތަކުގެ ތެރެއިން ޓީޓީޕީ އާއި ބަލޫޗް ވަކިވެގަތުމުގެ ޖަމާއަތްތައް ބަލި ނުވުމުން މިހާރު ވެރިކަން ކުރަމުންދަނީ އެމީހުންނާ ދެކޮޅަށް އަރްބާކީސް ބޭނުންކޮށްގެން ސީދާ ކުރިމަތިލުމަކަށް ވައްދައި އިންސާނިއްޔަތާ ދެކޮޅަށް ޖަރީމާތައް ހިންގުމަށެވެ. މި ޕްލޭން ވެސް ކާމިޔާބު ވުމަކީ ގާތް ކަމެއް ނޫނެވެ. މުޅި ޕާކިސްތާނުގެ ސިފައިން، ހުރިހާ ވަސީލަތްތަކާއި ސާމާނަކާއެކު، މި ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތްތައް ފިއްތާލުމަށް ނުވަތަ ސަލާމަތީ ކަންކަން އަލުން ގާއިމްކުރުމުގައި ނާކާމިޔާބުވެއްޖެނަމަ، ސިފައިންނަށް ނުކުރެވުނު ކަންތައްތައް މި ކުއްޔަށް ހިފާފައިވާ ބަޑިވެރިންނަށް ހާސިލްކުރާނީ ކިހިނެއްތޯ ބަލަން ދަތިއެވެ.
3. ނަސްލީ ބައިބައިވުންތަކަށް ތެޔޮ ދިނުން
އަރްބަކިސް ތަމްރީނު ދިނުމުން، އަސްކަރީ ވެރިކަމުން ވެސް މަސައްކަތް ކުރަނީ ބަލޫޗިސްތާނުގެ އެންމެ ބޮޑު ދެ ޖަމާއަތް ކަމަށްވާ ޕަޝްތޫންސް އާއި ބަލޫޗް އާއި ދެމެދު ކޯޅުން އުފެއްދުމަށެވެ. މި ޖަމާއަތްތައް މެދުވެރިކޮށް ހިންގާ ސިއްރު މަރާލުމަކީ އެ ޖަމާއަތްތަކުގެ މެދުގައި ޝައްކާއި ނަފްރަތު އުފެއްދުމަށް ކުރާ ކަމެކެވެ. އަދި އެ ހަމަލާތަކަކީ ސަރުކާރާ ދެކޮޅު ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތްތަކުގެ މަސައްކަތެއްގެ ގޮތުގައި ހުށަހަޅާފައިވާއިރު، ދީނީ އިލްމުވެރިންނާއި ގަބީލާތަކުގެ އިސްވެރިންނަށް އަމާޒުކޮށްގެން ވެސް އެ ވެރިކަމުން އަރުބާކީސް ބޭނުންކޮށްފައިވެ އެވެ. މިއީ ވެރިކަމުގެ ވިސްނުމުގައި ހުރި ކުރު މުއްދަތުގެ ފައިދާތަކުގެ ތެރެއިން މަދު ފައިދާތަކެކެވެ.
ނަމަވެސް އަރްބަކިސް ތަމްރީނު ކުރުމުން ދިގު މުއްދަތުގެ ނަތީޖާ މާ ސީރިއަސް ވެދާނެ އެވެ.
1. ބޫމަރަންގް އިފެކްޓް
ތާރީޚުން ތަކުރާރުކޮށް ދައްކާފައިވާ ގޮތުގައި ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަމުން ތާއީދުކުރާ ކޮންމެ ހަނގުރާމަވެރި ޖަމާއަތަކީ އެންމެ ފަހުން ޕާކިސްތާނަށް ވެސް ނުރައްކަލަކަށް ބަދަލުވި ޖަމާއަތެކެވެ. އަރުބަކީސް ތަފާތު ވާނެ ކަމަކަށް ނުބެލެވެ އެވެ. މިއަދު އުފެދެމުންދާ ބާރުތައް ފަސޭހަކަމާއެކު މާދަމާގެ ދުޝްމަނަކަށް ވެދާނެއެވެ.
2. ބައިނަލްއަޤްވާމީ ގޮތުން އެކަހެރިވުން ބޮޑުވުން
ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތްތަކާ އެކު ފާޅުގައި އޮންނަ ގުޅުންތައް ދުނިޔޭގެ ލޮލުގައި ޕާކިސްތާނުގެ އަބުރަށް އިތުރު ގެއްލުންތަކެއް ލިބެ އެވެ. އެއީ އިތުބާރު ނުކުރެވޭ ދައުލަތެއްގެ ގޮތުގައި ގައުމުގެ ތަސައްވުރު ވަރުގަދަކޮށް، ބައިނަލްއަގްވާމީ ގޮތުން ބޮޑު ޕްރެޝަރާއި ދަތިކުރުމުގެ ފިޔަވަޅުތަކަށް ދައުވަތު ދިނުމާއެކު ސިޔާސީ އަދި އިގްތިސާދީ ދަތިތައް ފުންކޮށްފާނެ ކަންކަމެވެ.
3. ދާޢިޝް ފަދަ އާ ސަރަޙައްދީ ނުރައްކަލެއް
ސަލާމަތީ ތަހުލީލު ކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތްތައް ސިޔާސީ ނުވަތަ އަސްކަރީ ބޭނުމަކަށް އުފެއްދުމުން އެ ޖަމާއަތްތައް ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަކީ ދުވަހެއް ދުވަހަކަށް ދަތިވާ ކަމެކެވެ. ވަގުތު ފާއިތުވަމުން ދާއިރު އެމީހުންގެ އަމިއްލަ ލަނޑުދަނޑިތަކާއި ފިކުރާއި ނުފޫޒު އުފެދެއެވެ. ނަތީޖާއަކީ މެދުތެރެއާއި ދެކުނު އޭޝިއާގެ ހުރިހާ ހިސާބެއްގައި ތާޒާ ނުތަނަވަސްކަމެއް އުފެއްދުމުގެ ގާބިލްކަން ހުރި ދާޢިޝް ފަދަ އަނެއް ނުރައްކަލަކަށް ވެދާނެއެވެ.
4. ބަލޫޗް އާއި ޕަޝްތޫނުންނާ ދެމެދު ދެމިއޮންނަ ޢަދާވާތްތެރިކަން
ބަލޫޗް އާއި ޕަޝްތޫނުންނާ ދެމެދު ވަޅިއެއް ދުއްވަން އަރްބަކީސް ބޭނުންކުރުމަކީ އަވަށްޓެރި ދެ ރައްޔިތެއްގެ މެދުގައި ދިގުދެމިގެންދާ ނަފްރަތު އުފެއްދުމުގެ ނުރައްކާ އޮތް ކަމެކެވެ. މިފަދަ ސިޔާސަތެއްގެ ސަބަބުން ޕާކިސްތާން އެތެރޭގެ ހަމަނުޖެހުންތައް އިތުރަށް ފުންކޮށް، އިތުރަށް ފަޅައިގެން ދިއުމާ ދިމާއަށް ގެންދެވިދާނެ އެވެ.
އަރްބަކިސް އާއި އެހެނިހެން އަނިޔާވެރި ފިރިހެނުން ތަމްރީނު ކުރުމުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށްފައިވާ އަސްކަރީ ވެރިކަމުގެ ސަލާމަތީ ސްޓްރެޓެޖީއަކީ އާޚިރުގައި ކުރު މުއްދަތެއްގެ ފައިދާތަކެއް ހޯދުމަށް އަމިއްލައަށް ނައްތާލުމުގެ ސްޓްރެޓެޖީއެކެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ޕާކިސްތާނުގެ ދިގު މުއްދަތުގެ ސަލާމަތާއި ހަމަޖެހުމާއި މުސްތަގުބަލަށް ނުރައްކާވާ ކަމެއް ނޫން ކަމަށާއި މުޅި ސަރަހައްދުގެ ސުލްހައަށް ވެސް ނުރައްކާވާ ކަމެކެވެ. މިއަދު މި ވެރިކަމުގައި އަނިޔާވެރި ފިރިހެނުން ތަރުބިއްޔަތު ކުރަމުންދާނަމަ، ހަމަ އެ ފިރިހެނުން މާދަމާ އެ ވެރިކަމުގެ ވެއްޓުމުގެ އާކިޓެކްޓުންނަށް ވެދާނެއެވެ. ތާރީޚުން އެ ފިލާވަޅު ތަކުރާރުކޮށް ދަސްކޮށްދީފައިވެއެވެ.
