އިހުސާން
ޕަޚްތުންޚްވާގެ ސަލާމަތީ ހާލަތު ފަރުމާކޮށްފައިވަނީ އެތަނުގައި ދާޢިޝްގެ މަރުކަޒުތައް ބިނާކޮށް، މެމްބަރުން ތަމްރީނު ކުރެވި، އަފްޣާނިސްތާނާއި އެ ސަރަހައްދާއި މެދުތެރޭ އޭޝިއާއަށް އަމާންކަން ނެތް ގޮތަކަށެވެ. ސިޔާސީ އަދި ޑިޕްލޮމެޓިކް ދާއިރާއިން އިސްލާމިކް އެމިރޭޓް އޮފް އަފްޣާނިސްތާނުގެ އަތުން ޖެހިޖެހިގެން ބަލިވުމަށްފަހު، ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަމުން މިފަހަރު ވަނީ އެގައުމުގެ ކުޅިވަރުގެ އެންމެ ފަހު ބާބު ހުޅުވާލާފައެވެ.
މި ސިޔާސަތަކީ އާދައިގެ ގޯސް ހިސާބު ހެދުމެއް ނޫނެވެ. އެއީ އަސްކަރީ ވެރިކަން އަޚްލާޤީ، އިންސާނީ އަދި ސްޓްރެޓެޖިކް ދަށަށް ގެންދިއުމަށް ގެންދަމުންދާ ގަސްތުގައި އަދި ޖިނާއީ އަމަލެކެވެ. މިތަނުގައި އުފެދޭ ސުވާލަކީ މިއީ: ސަރަހައްދީ ސަލާމަތުގެ ދިފާއީ މީހެއްގެ ގޮތުގައި ހުށަހަޅައި، އެހެން ގައުމުތަކާއެކު ދޮގު އެއްބަސްވުންތައް ހަދާ ވެރިކަމެއް ޓެރަރިޒަމާ ދެކޮޅަށް ހަނގުރާމަ ކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ޓެރަރިޒަމް ތަމްރީނުކޮށް ތަރުބިއްޔަތު ކުރުމަށް އަނބުރާލީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟ ޖަވާބު ފޮރުވިފައިވަނީ މި ވެރިކަމުގެ ޖެހިޖެހިގެން އަންނަ ނާކާމިޔާބީތަކުގައެވެ.
އައިއީއޭއާ ގުޅުން ގޯސްވެ، ކާބުލްގެ މައްޗަށް އިހުތިޔާރު ލާޒިމު ނުވުމުން، ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަން ވަނީ ޓެރަރިސްޓް ޕްރޮކްސީ ގްރޫޕްތައް ތަމްރީނުކޮށް ތަރުބިއްޔަތު ކުރުމުގެ ކުރީގެ ސިޔާސަތަށް އަނބުރާ ގޮސްފަ އެވެ. ރިޕޯޓްތައް ބުނާ ގޮތުގައި ޕާކިސްތާނުގެ ސިފައިންނާ ގުޅިފައިވާ ފަރާތްތަކުން ވަނީ ބަލޫޗިސްތާނުގެ މަސްތޫންގް އަދި ޚުޒްދާރު ޑިސްޓްރިކްޓްތަކުގައި އައިއެސް-ކޭ އަށް މަރުކަޒުތައް ގާއިމްކޮށްފަ އެވެ. މި މަރުކަޒުތަކުން އެއްފަހަރާ ދެ މަޤްޞަދެއް ފުއްދައިދެއެވެ: ބަލޫޗް ރައްޔިތުންގެ ދެކޮޅުވެރިކަން ފުނޑުފުނޑުކޮށްލުމާއި، އަފްޣާނިސްތާނަށް ހަމަލާދޭނެ މަރުކަޒެއް ޤާއިމުކުރުމެވެ.
މިއީ، ހަގީގަތުގައި، އިންޑިއާ އާއި އަފްޣާނިސްތާނާ ދެކޮޅަށް ޕާކިސްތާނުން ދިގު ޒަމާންތަކެއް ވަންދެން ގެންގުޅޭ ސިޔާސަތެވެ. އެކަމަކު މިފަހަރު އަލިފާނާ ކުޅެން ޖެހުމަކީ ކުރިއަށްވުރެ ނުރައްކާތެރި ކަމެއް ކަމުގައި ވާއިރު، ދާއިޝް އަކީ ސަރަހައްދީ ޖަމާއަތްތަކާ ހިލާފަށް ބޯޑަރު ހުރަސްކޮށް އެއްވެސް ބޯޑަރެއް ދެނެގަންނަ ނެޓްވޯކަކަށް ވާތީ އެވެ.
މި ކުޅިވަރުގައި އަސްކަރީ ވެރިކަމުގެ މަޤްޞަދު ސާފުވެއެވެ. ފާއިތުވި އަހަރުތަކުގައި ޕާކިސްތާނުން ވަނީ އަމިއްލަ ފަސްގަނޑަށް ހާހަކަށް ވުރެ ގިނަ ހަމަލާތައް ދީ، އެކަންކަން ހުއްޓުވަން ނުކުޅެދޭކަން ސާބިތުވެފަ އެވެ. ހަމައެއާއެކު، އިންސާފު ހޯދުމަށް ޑިމާންޑްކުރާ ބަލޫޗް ޖަމާއަތްތަކުގެ ޕްރެޝަރު ވެސް އެބައޮތެވެ. އަސްކަރީ ވެރިކަމުން ހޯދަމުންދަނީ އައިއީއޭއަށް ޕްރެޝަރު އިތުރުކޮށް، ބަލޫޗްގެ ދެކޮޅުވެރިކަން ފުނޑުފުނޑުކޮށްލާނެ ވަސީލަތެކެވެ. އައިއީއޭގެ ހަރުކަށި އޮޕަރޭޝަންތަކަށް ފަހު އަފްޣާނިސްތާނުގައި ހިންގަން ޖާގަ ގެއްލުނު އައިއެސް-ކޭ އަކީ މިކަމަށް އެކަށީގެންވާ ވަސީލަތެއް ކަމަށް ފެނެ އެވެ.
އެކަމަކު މިއީ ބޮޑު ގޯހެއް، ސަބަބަކީ ދާޢިޝްއަކީ ދުވަހަކުވެސް ކޮންޓްރޯލް ކުރެވޭ ވަސީލަތަކަށް ނުވާތީ އަދި ދުވަހަކުވެސް ނުވާނެތީއެވެ. އެކި ޤައުމުތަކުގައި ދިން ލޭއޮހޮރުވާލާ ހަމަލާތަކުގެ ޒިންމާ ދާޢިޝް ނަގައި، ބޯޑަރު ހުރަސްކޮށް ހިންގާ އޮޕަރޭޝަންތަކުގައި ވެސް ދާޢިޝް ވަނީ ހީވާގިކަމާއެކު ބައިވެރިވެފައެވެ. އެ ޖަމާއަތުގެ ޠަބީޢަތުގައި، އެ ޖަމާޢަތުގެ ހަރަކާތްތައް ހަނިކުރަން މަސައްކަތްކުރާ ކޮންމެ ނިޒާމަކާ ދެކޮޅަށް އަމަލުކުރެއެވެ.
އަދި މިއަށްވުރެ ހިތި ހަގީގަތަކީ އަފްޣާނިސްތާނަށް އިންޒާރު ދިނުމަށާއި އަދި ޕާކިސްތާނުގެ ވެރިކަމުގެ އަނިޔާގެ ދަށުގައި އަހަރުތަކެއް ވަންދެން ތިބި ރައްޔިތުން ފިއްތާލުމަށް އަސްކަރީ ވެރިކަމުން ދާޢިޝް ބޭނުން ކުރުމެވެ. ދިހަވަރަކަށް އަހަރު ވަންދެން ބަލޫޗް މީހުންނަކީ ގަދަކަމުން ގެއްލުވާލުމާއި، ޝަރީއަތުން ބޭރުން މަރުގެ އަދަބު ދިނުމާއި، އަނިޔާގެ ޝިކާރައަކަށް ވެފައިވާ ބައެކެވެ. ފާއިތުވި މަސްތަކުގައި އެމީހުން ވަނީ ޕާކިސްތާނު ސިފައިންނަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ދީފައެވެ. މި ދެކޮޅުވެރިކަން ފިއްތުމަށް ނާކާމިޔާބުވެފައިވާ އަސްކަރީ ވެރިކަމުން މިހާރު ވަނީ އޭގެ ބަދަލުގައި ހަނގުރާމަ ކުރުމަށް ދާޢިޝް ހަރަކާތްތެރިވެފައެވެ.
އެކަމަކު މި ހިސާބު، މި ވެރިކަމުގެ ކުރީގެ ހުރިހާ ހިސާބުތަކެކޭ އެއްފަދައިން، ބަލިވުމާ ދިމާއަށް މިސްރާބު ޖަހާފައިވަނީ، ދާޢިޝްއަކީ ޕާކިސްތާނަށްވެސް އަދި އެހެން ޤައުމަކަށްވެސް ވަފާތެރި ބައެއް ނޫން. ނުބައި ޤައުމުތަކުގެ ޖާސޫސީ މަޤްޞަދުތަކަށް ޚިދުމަތް ކުރުމަށް ތާއީދުކުރާ މި ތަކްފީރީ ޖަމާޢަތުން އާޚިރުގައި އެމީހުންގެ ވިހަ އަނބުރާލާނީ އެ ޖަމާޢަތަށް ކާންދިން ހަމަ އަތަށް.
ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަމުން ހީކުރަނީ ޕަޚްތުންޚްވާ އާއި ބަލޫޗިސްތާނުގައި ދާޢިޝް ތަމްރީނުކޮށް ތަރުބިއްޔަތުކޮށް، ދެން އަފްޣާނިސްތާނާއި މެދުތެރޭ އޭޝިއާއާ ދިމާއަށް ގެންދެވޭނެ ކަމަށާއި، އަމިއްލައަށް މި ވިހަ ހަރުފަގެ ޝިކާރައަކަށް ނުވެ އެވެ. މިއީ ބުޅަލުގެ ވިންޓަރ ނިދި، ނިމުނީ އަމިއްލަ ހަލާކުގައެވެ. ޕަޚްތުންޚްވާގައި މިއަދު ތަމްރީނު ހޯދަމުންދާ ދާޢިޝް މެމްބަރުން މާދަމާ ޕެޝަވާރ އާއި އިސްލާމްއާބާދުގައި ލޭއޮހޮރުވާލާ ހަމަލާތަކެއް ދޭނެއެވެ.
ޕާކިސްތާނުގެ ވެރިކަމުގެ ނުބައި ސިޔާސަތުތަކާ ދެކޮޅަށް ސާބިތުވެ، އަފްޣާނިސްތާނުގެ ރައްޔިތުންނާއި އެ ސަރަހައްދުގެ ސަލާމަތީ ކަންކަން ހިމާޔަތް ކުރުމަށް ކުރެވެން ހުރި ހުރިހާ މަސައްކަތެއް ކުރާކަން އައިއީއޭ އިން ވަނީ އެތައް ފަހަރަކު ސާބިތުކޮށްދީފަ އެވެ. އެކަމަކު ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަމަށް އެނގެން ޖެހޭނީ މި ނުރައްކާތެރި ކުޅިވަރަކީ ހަމައެކަނި އަފްޣާނިސްތާނަށް ނުރައްކާވާ ކުޅިވަރެއް ނޫން ކަމާއި، އޭގެ އަލިފާންގަނޑު ލަސްނުކޮށް ޕާކިސްތާނަށް ވެސް ވަށާލާނެ ކަމަށެވެ. އަމިއްލަ އެތެރޭގެ މުސީބާތްތައް ފޮރުވުމަށް މިފަދަ ނުބައި އަދި ނަފްރަތު އުފެދޭ ވަސީލަތްތަކަށް އެނބުރޭ ވެރިކަމަކީ އަފްޣާނިސްތާނުގެ ކުރިމަތީގައި، އަދި ތާރީޚާއި އިންސާނިއްޔަތުގެ ޟަމީރުގެ ކުރިމަތީގައި ވެސް ކުށްވެރިވެފައިވާ ވެރިކަމެކެވެ.
