އިސްލާމްދީން: ބެލެންސް އެންޑް މޮޑެރޭޝަންގެ ދީން | 12 ވަނަ ބައި
ޚައިބަރު ޖަލާލް
12. ޢިލްމު ހޯދުމާއި އެކަން ޢަމަލީ ގޮތުން ތަންފީޒުކުރުމުގައި މެދުމިނުގެ ކަންތައްތައް
އިސްލާމްދީނުގައި މެދުމިނާއި ބެލެންސްގެ އެއް އަލާމާތަކީ ޢިލްމު ހޯދުމާއި އެ ޢިލްމު ޢަމަލީ ގޮތުން ތަންފީޒުކުރުމާ ދެމެދު ބެލެންސް ބެލެހެއްޓުމެވެ. އިސްލާމްދީނަކީ އެ ދީނުގެ އަހުލުވެރިންނަށް ޢިލްމު ޙާޞިލުކުރުމަށާއި، ވިސްނުމާއި، ފިކުރުކުރުމާއި، ޙަޤީޤަތް ދެނެގަތުމަށް ހިތްވަރުދޭ މުޤައްދަސް ދީނެކެވެ. ހަމައެއާއެކު، ޢިލްމު މަޢުލޫމާތަށް ޙައްދުވެފައި އޮތުމަށް ނުވަތަ ޢަމަލުން ވަކިވެގެން ދިއުމަކީވެސް އެދޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. ޢިލްމާއި އުނގެނުމުގައި އިހުމާލުވުމަކީ ގެއްލުން ހުރި އަދި ބަލައިނުގަނެވޭ ކަމެއް ފަދައިން، ހަމައެކަނި ޢިލްމަށް ބަރޯސާވުމަކީ، އެކަން ޢަމަލީ ގޮތުން ނުހިމެނޭ ކަމެއްވެސް އިސްލާމްދީނުގައި ޤަބޫލުނުކުރެވޭ ކަމެކެވެ.
الله ތަޢާލާ އެންމެ ފުރަތަމަ އާޔަތްތައް ރަސޫލާ ( ޞޢވ) އަށް ބާވައިލެއްވި ހިނދު، އެކަލޭގެފާނަށް ކިޔެވުމާއި ދަސްކުރުމަށް އަމުރުކުރެއްވިއެވެ.
﴿اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ﴾ [العلق: 1].
މި އިލާހީ އަމުރުފުޅުން އެނގިގެންދަނީ އިސްލާމްދީނުގައި ޢިލްމާއި އުނގެނުމުގެ މަތިވެރި މަޤާމެވެ. އެހެނަސް ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ތަކުރާރުކޮށް ކުށްވެރިކުރަނީ ދަސްވެފައިވާ އެއްޗަކާ އެއްގޮތަށް އަމަލު ނުކުރާ މީހުންނެވެ.
الله ތަޢާލާ ޙަދީޘްކުރައްވައެވެ.
﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ كَبُرَ مَقْتًا عِندَ اللَّهِ أَن تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ﴾ [الصف: 2-۳]
“އޭ އީމާންވެފައިވާ ތިޔަބައިމީހުން، ތިޔަބައިމީހުން ނުކުރާ އެއްޗެއް ބުނަނީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟ ތިޔަބައިމީހުން ނުކުރާ ކަންތައްތައް ބުނުމަކީ الله ގެ ޙަޟްރަތުގައި ނަފްރަތު ބޮޑު ކަމެކެވެ.”
މުޙައްމަދު ނަބިއްޔާ (ޞޢވ) ވެސް އެއްވެސް ފައިދާއެއް ނުލިބޭ ޢިލްމަކުން الله ގެ ޙަޟްރަތުން ހިމާޔަތް ހޯއްދެވިއެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.
«اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ عِلْمٍ لَا يَنْفَعُ» [مسلم]
މި ބަރަކާތްތެރި ދުޢާއިން ސާފުވެގެންދަނީ، ޢިލްމުގެ ހަޤީޤީ އަގު ފާޅުވަނީ، އެއިން މީހެއްގެ އަޚްލާޤާއި، ސުލޫކާއި، ދިރިއުޅުމަށް ހެޔޮ ބަދަލެއް ގެނެސްދިނުމުންނެވެ. ޙަޤީޤީ ޢިލްމުވެރިޔަކީ ހަމައެކަނި ގިނަ މަޢުލޫމާތުތަކެއް ލިބިފައިވާ މީހެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި އޭނާއަކީ އޭނާގެ ޢިލްމުގެ ސަބަބުން ތަޤްވާވެރިކަމާއި، ރަނގަޅު އަޚްލާޤާއި، އެހެން މީހުންނަށް ޚިދުމަތްކުރުމަށް މަގުފަހިވާ މީހެކެވެ.
އިސްލާމްދީނުގައިވެސް ޢިލްމެއްނެތި ޢަމަލު ޤަބޫލުނުކުރެއެވެ. ގިނަ ގޯސްތަކާއި އެއްކިބާވުންތައް އުފެދެނީ މީހަކު ޢިލްމާއި ވިސްނުމެއް ނެތި ޢަމަލުކުރުމުންނެވެ. އެއީ އިސްލާމްދީން އަބަދުވެސް ޢިލްމާއި ޢަމަލަކީ ގާތް ގުޅުމެއް އޮންނަ އެއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ދެކެމުން އަންނަ ސަބަބެވެ. ޢިލްމުން ޙަޤީޤަތުގެ މަގު އަލިކޮށްދޭން ޖެހޭއިރު، ޢަމަލުން އެ ޢިލްމު ޢަމަލީ ހަޤީޤަތަކަށް ބަދަލުކުރަން ޖެހެއެވެ.
މިގޮތުން މެދުމިނުގެ މާނައަކީ މުސްލިމަކު އަބަދުވެސް ޢިލްމު ހޯދުމަށް މަސައްކަތް ކުރުމާއެކު އަމިއްލަ ދިރިއުޅުމުގައިވެސް އަދި އިޖުތިމާޢީ ޙަޔާތުގައިވެސް އެކަން ޢަމަލީ ގޮތުން ތަންފީޒު ކުރަން ޖެހެއެވެ. މީހެއްގެ ޢިލްމު އިތުރުވާވަރަކަށް އެމީހެއްގެ ޒިންމާދާރުކަމުގެ އިޙްސާސާއި، ނިކަމެތިކަމާއި، އިސްލާމީ އަގުތަކަށް ވަޢުދުވުން ވަރުގަދަވާންޖެހެއެވެ.
މި ސަބަބަށްޓަކައި އިސްލާމްދީން ވަނީ ޢިލްމާއި ޢަމަލާއި ދެމެދު ވަކިނުކުރެވޭ ގުޅުމެއް ޤާއިމުކޮށްފައެވެ. ޢިލްމާއި ޢަމަލާ ގުޅިގެން ދާ މުޖުތަމަޢެއް، އަދި އުނގެނުމާއެކު ރަނގަޅު އަޚްލާޤު އެކުލެވިގެންވާ މުޖުތަމަޢެއް، ކުރިއެރުމާއި، ކުރިއެރުމާއި، ތަނަވަސްކަމާ ދިމާއަށް ކުރިއަށްދާނެއެވެ. މިއީ މުޤައްދަސް އިސްލާމްދީނުގައި މެދުމިނާއި ހަމަހަމަކަމުގެ ރީތި އެއް ދައްކުވައިދިނުމެވެ.
