ޖަމާލް
އަފްޣާނިސްތާނުގެ ތާރީހު އަބަދުވެސް އަންނަނީ އުސް އުސްމިންތަކާއި ދަށުދަރަޖަތަކާ ޖޯޑުކޮށްގެންނެވެ. އެކަމަކު އެ ތާރީޚުގެ އެއްވެސް ދުވަސްވަރެއް މިގައުމުގެ މައްޗަށް މިރާއްޖޭގެ މައްޗަށް އަމާންކަމާއި ހަމަޖެހުން ފެތުރިފައިވާ ފަދަ ފުޅާ ހިޔަނިތަކެއް ފެތުރިގެން ނުދާނެއެވެ.
އަފްޣާނިސްތާނުގައި މިހާރު ހިނގަމުންދާ ކަންކަމަކީ ކޮންމެވެސް އާދައިގެ ބަދަލެއް ނޫން ކަމަށާއި، އެއީ އެގައުމުގެ ސިޔާސީ ދިރިއުޅުމާއި އިޖުތިމާއީ ނިޒާމަށް އަންނަ އަސާސީ ބަދަލެއް ކަމަށެވެ. މިއަދުގެ ސަލާމަތާއި ހަމަޖެހުން އަފްޣާނިސްތާނުގެ ތާރީޚުގައި އާ ޞަފްޙާއެއް ހުޅުވިއްޖެ، އަމިއްލަ އުސްމިންތަކާއި ދަށުދަރަޖަތަކުން ފުރިފައިވާ ތާރީޚެއް، އެއް ޒަމާނެއްގައި ނިމުމެއް ނެތް ކަންބޮޑުވުންތަކުން ހިފަހައްޓާފައިވާ ތަން އުޖާލާ މުސްތަޤްބަލަކަށް ދޫކޮށްލާފައިވާ ޞަފްޙާއެކެވެ.
މި ބަދަލު ހަގީގަތުގައި ދެނެގަތުމަށްޓަކައި، އަފްޣާނިސްތާނުގެ ފަހުގެ މާޒީއަށް ފަހަތަށް ބަލަން ޖެހޭ، ކޮންމެ ދުވަހަކު ގޮވުމެއް، ރަހީނުކުރުމެއް، ނުވަތަ ހަތިޔާރު އެޅި ހަމަނުޖެހުމެއްގެ ޚަބަރުތައް އެކުލެވިގެންވާ ދުވަސްވަރެކެވެ. އޭރު ސެކިއުރިޓީ ހީވީ އާދަޔާ ހިލާފު، ވާސިލް ނުވެވޭ ބަހެއްހެންނެވެ. މެންދުރު ވަންދެން މާރުކޭޓްތައް ހުސްވެ، ހަވީރު ވަންދެން މަގުތައް ބިރުވެރިކަމުގެ ތެރެއަށް ހުސްވެގެން ދާނެ އެވެ.
އެކަމަކު މިއަދު އެ ތަސްވީރުގެ ކޮންމެ ބައެއް ބަދަލުވެއްޖެއެވެ. މިއަދުގެ ސަލާމަތަކީ ހަމައެކަނި ވައުދެއް ނޫން، އެއީ އިޙްސާސް ކުރެވޭ ކަމެއް، ރާއްޖޭގެ ކޮންމެ ކަންކޮޅެއްގައި. އެއް ޒަމާނެއްގައި މަރުގެ ހައިވޭގެ ނަމުން މަޝްހޫރު މަގުތައް ވެފައިވަނީ އަމާން، އައުމާއި ދިއުމުން ފުރިފައިވާ ބިޒީ މަގުތަކަކަށް ކަމަށާއި، ވިޔަފާރީގެ ކާފަރުތައް މިހާރު ދަތުރުކުރަނީ އިރުމަތިން ހުޅަނގަށް އަދި އުތުރުން ދެކުނަށް ފަސޭހަ ހިތަކުން ކަމަށެވެ. މި ބަދަލަކީ ކޮންމެވެސް މުޢުޖިޒާތެއް ނޫން، މިއީ، އާ ނިޒާމެއްގެ ހިޔަނި ދަށުގައި، މި ޤައުމުގެ ހަށިގަނޑަށް އާ ދިރުމެއް ގެނެސްދިން މެދުނުކެނޑި ކުރާ މަސައްކަތުގެ ނަތީޖާ.
މިއަދު އަފްޣާނިސްތާނުގައި ސަލާމަތަށް ވަނީ މާ ފުން މާނައެއް ލިބިފައެވެ. ސަލާމަތަކީ ހަމައެކަނި ހަނގުރާމައާއި އަނިޔާވެރިކަން ނެތުމެއް ނޫން ކަމަށާއި، އޭގެ މާނައަކީ ޤާނޫނުގެ ފައިދާހުރި ވެރިކަމާއި، އާންމު ތަރުތީބާއި، މުޖުތަމަޢުގެ އެކި ފަށަލަތަކުގެ ތެރެއިން އިތުބާރާއި ހަމަޖެހުމުގެ އިޙްސާސެވެ.
ދިހަވަރަކަށް އަހަރު ފަހުން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އާއިލާތަކަށް ފަސޭހަ ހިތަކުން ރޭގަނޑުގެ ހިތުގައި ޕާކުތަކުގެ ތެރެއިން ހިނގާލެވޭނެ އެވެ. ކުދިން ސްކޫލަށް ދަނީ ރަހީނުވެދާނެ ކަމުގެ ބިރެއް ނެތިއެވެ. ކޮންމެ ދުވަހެއްގެ މި މަންޒަރުތަކަކީ ދުނިޔޭގެ އެހެން ތަންތަނުގައި އާދައިގެ މަންޒަރުތަކަކަށް ވެދާނެ ނަމަވެސް އަފްޣާނިސްތާނަށް މިއީ އާ ބާބެއް ފެށުމުގެ އުފާވެރި ޚަބަރެވެ.
މިއަދު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެންނަމުންދާ ސަލާމަތަކީ، އެއްބައިވަންތަ ކޮމާންޑެއް، ސަލާމަތީ ބާރުތަކުގެ މެދުގައި ކޯޑިނޭޝަން، ރައްޔިތުންނާއި އިސްލާމީ ނިޒާމާ ދެމެދު ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި އެއްބާރުލުން ދިނުމުގެ ނަތީޖާ. މި ދާއިރާއިން އިސްލާމީ ނިޒާމުގެ އެންމެ ބޮޑު ކާމިޔާބަކީ ރާއްޖެ އަމާން ކުރުމަށްޓަކައި ކޯޑިނޭޓްޑް، އެފެކްޓިވް އޮނިގަނޑެއް އުފެއްދުމެވެ. މާޒީއާ ހިލާފަށް، ބައެއް ފަހަރު ކްރޮސް ޕާޕަސްތަކުގައި މަސައްކަތްކުރާ އެތައް ސަލާމަތީ އިދާރާތަކެއް، ކޮންމެ އިދާރާއެއް ވަކިވަކިން ހިންގާއިރު، މިއަދު ހުރިހާ އަސްކަރީ އަދި ސަލާމަތީ ބާރުތައް ހިންގަނީ އެއް މަރުކަޒީ ކޮމާންޑެއްގެ ދަށުން، އެއް ޕްލޭނަކާއި ސާފު އަމާޒަކުން މަސައްކަތްކޮށް، ބޯޑަރުތައް ބަލަހައްޓައި، އާންމު ތަރުތީބު ދެމެހެއްޓުމަށެވެ.
މި ސްޓްރެޓެޖިކް ކޯޑިނޭޝަންގެ ސަބަބުން ގައުމުގެ ދިފާއީ ގާބިލްކަން ވަނީ ސަލާމަތީ އެއްވެސް ނުރައްކަލެއް ދެނެގަނެ، އެކަން މުސީބާތަކަށް ބަދަލުވުމުގެ ކުރިން ނިއުޓްރަލައިޒް ކުރެވޭ ހިސާބަށް ގެނެސްދީފަ އެވެ. ބޯޑަރުތަކުން ފެށިގެން ސިޓީތަކުގެ އަޑިއާ ހަމައަށް ތަރުތީބާއި އަމާންކަން ވެފައިވަނީ އެއް އެއްބައިވަންތަ އުސޫލަކަށް ކަމަށާއި، އެއްވެސް ޖަމާޢަތަކަށް ނުވަތަ ބާރަކަށް މި ކިއްލާ ފާރު ރެނދުލާކަށް ނުކެރޭނެ ކަމަށެވެ.
މިއަދުގެ ސަލާމަތަކީ ރައްޔިތުންނާއި އިސްލާމީ ނިޒާމާ ދެމެދު އެއްވެސް ތަފާތެއް ނެތް އެއްބާރުލުމުގެ ނަތީޖާއެވެ. މި އެއްބާރުލުން ދައްކުވައިދެނީ، އެއްފަރާތުން ސަލާމަތީ މުއައްސަސާތަކަށް ރައްޔިތުންގެ ފުން އިތުބާރާއި، އަނެއްފަރާތުން، އަހަރުތަކެއް ވަންދެން ހަލަބޮލިކަމަށްފަހު، ހަމަޖެހުމާއި ހަމަޖެހުމުގެ އަގު ރަނގަޅަށް ވިސްނިފައިވާ މުޖުތަމަޢެއްގެ ސިޔާސީ މެޗުއަރިޓީއެވެ.
ރައްޔިތުންނަކީ ސަލާމަތީ ބާރުތަކުގެ އެންމެ ރަނގަޅު އެކުވެރިން ކަމަށާއި، ވަގުތުން މައުލޫމާތު ފޯރުކޮށްދިނުމާއި، އަސާސެއް ނެތް އަޑުތަކުން ދުރުހެލިވުމާއި، ތަރުތީބު ބިނާކުރުމުގެ ޕްރޮގްރާމްތަކުގައި ބައިވެރިވުމުގެ ތެރެއިން، މި ހަމަޖެހުން ދެމެހެއްޓުމުގައި ބަދަލެއް ނާންނަ ދައުރެއް އަދާކުރެއެވެ. މި ދެފަރާތުގެ ގުޅުމުން ރައްކާތެރިކަން ބަދަލުކޮށްފައިވަނީ ލާޒިމުކުރާ އެއްޗަކުން ހިއްސާކުރެވޭ ސަގާފަތަކަށް، އޭގެ އަސްލު މިހާރު ހިނގަނީ މުޖުތަމަޢުގެ ޢަޤީދާތަކާއި އަގުތަކުގެ ތެރެއިންނެވެ.
މި ހަމަޖެހުމުގެ އަސަރުތައް ހަމައެކަނި އަސްކަރީ ސަލާމަތަށް އެކަނި ނުތިބި، ދިރިއުޅުމުގެ އެހެން ދާއިރާތަކަށް ވެސް ފެތުރިފައިވެ އެވެ. ރާއްޖޭގެ އިގްތިސާދު އަނެއްކާވެސް ނޭވާ ހިފަހައްޓައިފި؛ މަގުތައް ވިޔަފާރީގެ ބިޒީ އާޓާރީތަކަށް ބަދަލުވެ، މާކެޓްތަކަށް އަނެއްކާވެސް ކުރީގެ ބާޒް ހޯދައި، އިންވެސްޓަރުން ދަނީ، ބޮޑުވަމުން އަންނަ ޝައުގުވެރިކަމާއެކު، ކޮންސްޓްރަކްޝަން އަދި ޕްރޮޑަކްޝަން މަޝްރޫއުތަކާ ދިމާއަށެވެ. މިބާވަތުގެ މާހައުލުގައި ފަޤީރުކަމާއި ވަޒީފާނެތްކަންވެސް ދަށަށް ގޮސް، އުޖާލާ މުސްތަޤްބަލެއްގެ އުންމީދު މި ބިމުގެ ޒުވާނުންނާއި ޒުވާނުންގެ ހިތްތަކުގައި ބިންވަޅު ނެގިއްޖެއެވެ.
މިގޮތަށް ސަލާމަތަކީ ދެމެހެއްޓެނިވި ކުރިއެރުމެއް ހޯދުމަށް ދުއްވާ ބާރަކަށް ވެ، ސިޔާސީ ހަމަޖެހުމަކީ އިގްތިސާދީ ތަރައްގީއާ ވަރުގަދަ ގުޅުމެއް އުފެދިފައިވާ ކަމެކެވެ.
މިއަދުގެ އަފްޣާނިސްތާން ދުނިޔޭގެ ސަމާލުކަމުގެ މަރުކަޒުގައި އޮތް ނަމަވެސް މިފަހަރު ހަނގުރާމައާއި އަމާންކަން ނެތުމުގެ ސަބަބުން ނޫން ކަމަށާއި އެއީ އެގައުމުން ބިނާކޮށްފައިވާ ހަމަޖެހުމާއި އަމާންކަމުގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ. މި ބޮޑު ބަދަލަކީ ބޭރުގެ އެއްވެސް ބާރެއްގެ ހަދިޔާއެއް ނޫން، މިއީ ޤައުމެއްގެ މަސައްކަތާއި ވަރުގަދަ އަޒުމާއި، ނިޒާމެއްގެ ރަނގަޅު މެނޭޖްމަންޓެއްގެ ނަތީޖާއެވެ.
އިސްލާމީ ނިޒާމުން، އެގައުމުގެ އަމިއްލަ އުސޫލުތަކާއި އަގުތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް، ދެމިއޮންނަ، އެއްބައިވަންތަ ސަލާމަތެއް ބިނާކޮށް، އަފްޣާނިސްތާނަކީ މިހާރު ނިމުމެއް ނެތް މުސީބާތެއްގެ ބިމެއް ނޫން ކަމަށާއި، އެ ސަރަހައްދާއި ދުނިޔެއަށް ތަރުތީބާއި ހަމަޖެހުމުގެ މިސާލެއްކަން ދައްކަން ކާމިޔާބުވެފައިވާ ކަމަށެވެ.
ތާރީޚުގެ މި އާ ބާބު ލިޔެފައިވަނީ ޤައުމުގެ އަޒުމާއި އިސްލާމީ ނިޒާމުގެ ޙިކުމަތްތެރި ހިންގުން. މިއަދުގެ ސަލާމަތާއި ހަމަޖެހުމަކީ ބޮޑު މުދަލެއް، ތަޞައްވުރާއި އެއްބައިވަންތަކަމާއެކު ބަލަހައްޓަން ޖެހޭ މުދަލެއް، ކުރިއެރުންތަކުން ފުރިފައިވާ އުޑުމައްޗަކާ މި ބިމުގެ ގުޅުން ފާއިތުވަމުންދާ ވަރަކަށް ވަރުގަދަވެގެންދެއެވެ.
