އެހުސަން
އަފްޣާނިސްތާނުގެ ދިގު އަދި ހަލަބޮލި ތާރީޚުގައި މުއްލާ އަޚްތަރު މުޙައްމަދު މަންސޫރު (އާރްއެޗް) ގެ ނަން ދުވަހަކުވެސް ހަމައެކަނި އާދައިގެ ލީޑަރެއްގެ ނަމެއްގެ ގޮތުގައި ރެކޯޑްކުރެވިފައެއް ނުވެއެވެ. އެއީ އިލާހީ އިރާދަފުޅާއި ތެޅިފޮޅޭނެ އީމާންތެރިކަމުގެ ރަމްޒެއްގެ ގޮތުގައި ރެކޯޑްކުރެވިފައިވާ ކަމެކެވެ. ހިތްވަރާއި ދައުލަތުގެ ކުޅަދާނަކަން ގުޅުވައިގެން އެ ދެ ދާއިރާއިން ވެސް މޮޅުވެވަޑައިގެންނެވި ބޭފުޅެކެވެ.
އޭނާ ސާބިތުކޮށްދިނީ މަދު ފިރިހެނުންނަށް ދުވަހަކުވެސް ކުރެވޭނެ ކަމެއް ކަމުގައިވާ މުޖާހިދަކަށް ހަނގުރާމައިގެ ވަޅުގަނޑުތަކުގައި ވަޒަންތަކަށް މަރުހަބާ ކިޔައި، ހަމަ އެ އުމުރުގައި އެއް ދިދައެއްގެ ދަށުގައި އެކި ދިމަދިމާލުގައި އެކި ދިމަދިމާލުގައި ހުރި އުއްމަތެއް އެއްކުރެވޭނެ ކަމެވެ.
ތިރީސް ފުން ޒަޚަމްތަކަކަށްފަހު ހަނގުރާމައިގެ މައިދާނަށް އެނބުރި އަތުވެދާނެ ކަމަށް ގަބޫލުކުރާނީ ކާކު ހެއްޔެވެ؟ މިއީ އާދައިގެ ހިތްވަރެއް ނޫނެވެ. އެއީ ޖިސްމާނީ ޙައްދުފަހަނަޅާފައިވާ ފާރުތައް ފަޅައިގެންދާ އީމާންތެރިކަމުގެ ތަސްވީރެކެވެ. ސަންޒާރީ ހަނގުރާމައިގައި މުއްލާ އަޚްތަރު މުޙައްމަދު މަންސޫރު (ރ.) ހަނގުރާމަ ކުރެއްވީ ހަމައެކަނި ހަތިޔާރުން ނޫން ކަމަށާއި، ފަޅައިގެން ނުދާނެ އިޚްތިޔާރަކާއެކު، އޭނާގެ މަގަކީ ޞާލިޙު މަގެއްކަން ފުންކޮށް ޤަބޫލުކުރުމުގެ ތެރޭގައި ބިނާވެފައިވާ އިރާދަފުޅެކެވެ. އޭނާގެ ޒަޚަމްވެފައިވާ ހަށިގަނޑާއެކު، ޖިހާދަކީ ހަމައެކަނި ބޭރު ދުޝްމަނަކާ ދެކޮޅަށް ކުރާ ހަނގުރާމައެއް ނޫންކަން އެހެން މީހުންނަށް ދައްކައިދިނެވެ. އަދި އަމިއްލަ ނަފްސުގެ ތެރޭގައިވާ ބިރުވެރިކަމާއި ބަލިކަށިކަމާ ދެކޮޅަށް ކުރާ މަސައްކަތެކެވެ.
މާތްالله ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ޙަދީޘްކުރައްވައެވެ.
«وَالَّذِينَ جَاهَدُوا فِينَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَا» (العنکبوت: 69)
“ތިޔަބައިމީހުންގެ މަގުގައި މަސައްކަތްކުރާ މީހުންނަށް، ހަމަކަށަވަރުން، ތިމަންރަސްކަލާނގެ މަގުތަކަށް އެއުރެންނަށް މަގުދައްކަވާނަމެވެ.”(ސޫރަތުލް އަންކަބޫތު: 69)
މި އާޔަތުގެ އެންމެ ސާފު ދިރިހުރި އެއް މިސާލަކީ މުއްލާ އަޚްތަރު މުޙައްމަދު މަންސޫރު (ރ.) އެވެ.
އަމީރު އަލް މުއުމިނީން މުއްލާ މުހައްމަދު އުމަރު (އާރްއެޗް) އަވަހާރަވުމުން ގިނަ ބަޔަކު ގަބޫލުކުރީ އަފްޣާނިސްތާނުގެ އިސްލާމިކް އެމިރޭޓް (އައިއީއޭ) ފަޅައިގެން ގޮސް ރޫޅިގެންދާނެ ކަމަށެވެ. އެކަމަކު އެ މުހިންމު ވަގުތުކޮޅުގައި މުއްލާ އަޚްތަރު މުޙައްމަދު މަންސޫރު (އާރްއެޗް) ޙިކުމަތާއި ކެތްތެރިކަމާއި ދުރުވިސްނުމުގެ ބޭނުން ހިފައިގެން ދިޔައީ ފަޅައިގެން ދިއުން ހުއްޓުވުމެއް ނޫން ކަމަށާއި ޖިހާދަށް އާ ބައްޓަމަކާއި އާ ބާރެއް ލިބުނު ގޮތަކަށެވެ. ބައިބައިވުމާއި ފުށުއެރުންތައް އެއްބައިވަންތަކަމަށް ބަދަލުކުރެއްވީ ބުއްދިއާއި ތަޞައްވުރުގެ ސާފުކަމުގެ ތެރެއިންނެވެ. ޙަޤީޤީ ލީޑަރަކީ އެންމެ ޚިޔާނާތްތެރި ޙާލަތުގައިވެސް އުއްމަތުގެ ބޯޓު ސަލާމަތަށް ގެންދާ މީހާކަން ސާބިތުކޮށްދިނެވެ.
އެސިމެޓްރިކް ހަނގުރާމަ ފަންނަކަށް ބަދަލުކުރެއްވިއެވެ. އަސްކަރީ ތަހުލީލު ކުރާ ފަރާތްތަކުން އޭނާގެ އުކުޅުތައް ކިޔައިދީފާނެ ނަމަވެސް އޭނާގެ އަސްލު ޖީނިއަސްކަން އޮތީ ކޮންމެ އޮޕަރޭޝަނެއްގައި ވެސް ވަކި މެސެޖެއް ގެންގުޅޭ ކަމެވެ. ކުންދޫޒާއި ހެލްމަންޑްގައި ހިންގި ހަމަލާތަކަކީ ހަމައެކަނި އަސްކަރީ ހަމަލާތަކެއް ނޫނެވެ. އެއީ މުޖާހިދުންގެ ރޫޙު ދުވަހަކުވެސް ފަޅައިގެން ނުދާނެ ކަމުގެ އިޢުލާންތަކާއި، އެމީހުންގެ މަގު ތެދުވެ، ކާމިޔާބީ ކައިރިވަމުންދާ ކަމުގެ ޔަޤީންކަން މުޖާހިދުންނަށް ދިނުމެވެ.
އޭނާގެ ކޮންމެ ފިޔަވަޅަކުން ނޭޓޯގެ ބާރުތައް ހަމަނުޖެހުން އުފެދި، މުއުމިނުންގެ ހިތްތައް އާ އަޒުމަކާއެކު ހޫނުކޮށްލި އެވެ. މިއީ ދެން ހަމައެކަނި ހަނގުރާމައެއް ނޫނެވެ. އެއީ އެންމެ ސާފު އަދި އެންމެ މަތިވެރި ސިފައެއްގައި ދެކޮޅުހެދުމުގެ ފަންނެވެ.
އަދި އެއަށްފަހު އެމެރިކާގެ ޑްރޯންއަށް އޭގެ އަމާޒު ހޯދިއެވެ. އެ ވަރުބަލިކަމެއް ނެތް މުޖާހިދު، އެ ވިސްނުންތޫނު އަދި ދުރުވިސްނޭ ލީޑަރު، ޝަހީދުކަން ބަލައިގަތެވެ. ދުޝްމަނުން ގަބޫލުކުރީ އޭނާ ޝަހީދުވުމާއެކު ޖިހާދުގެ މަގު ބަންދުވެގެން ދާނެ ކަމަށެވެ. އެމީހުން މުޢާމަލާތް ކުރަމުން ދިޔައީ ކޮންކަމަކާ ކަމެއް ނުވިސްނުނެވެ. ޝަހީދަކީ މުޖާހިދެއްގެ މަގެއް ނިމުމެއް ނޫނެވެ. އެއީ އާ ބާބެއްގެ ފެށުމެވެ.
މާތްالله ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ޙަދީޘްކުރައްވައެވެ.
«وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْيَاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ» (آل عمران: 169)
“އަދި ދުވަހަކުވެސް اللهގެ މަގުގައި މަރާލެވިފައިވާ މީހުންނަކީ މަރުވެފައިވާ ބައެއްގެ ގޮތުގައި ނުދެކޭށެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި އެމީހުން ތިބީ އެމީހުންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެއާއެކު ދިރިތިބި، ރިޒުޤު ލިބިގަންނަ މީހުންނެވެ.” (ސޫރަތުލް ޢިމްރާން: 169)
ޝަހީދުވުމާއެކު މުއްލާ އަޚްތަރު މުޙައްމަދު މަންސޫރު (ރ.) ވަނީ ޖިހާދުގެ ހަމަ މާނައަށް އާ ދިރުމެއް ލައްވާފައެވެ. އެ މާނަ މިއަދު ކޮންމެ މުޖާހިދެއްގެ ހިތުގައި ދިރިއުޅެމުންދާއިރު، އެއްވެސް ޑްރޯނެއް، އެއްވެސް ބޮމެއް، އެ މާނައެއް ނުގެންދެވޭނެއެވެ.
މިހާރު އޭނާގެ ލެގަސީއަށް ބަލާއިރު، ކިރިޔާވެސް އިވެނީ އޭނާގެ އަޑު، އެ ހޫނު ކަންޑަހަރީ ލަވައެއްގައި، “އަހަރެންގެ ކޮންމެ ޒަޚަމަކީ އަލިކަމާ ދިމާއަށް ކުޑަދޮރެއް، އަދި ފެންނަން ހުރި ކޮންމެ ބަލިވުމަކީ އެންމެ ފަހު ކާމިޔާބީއާ ދިމާއަށް އެޅި ފިޔަވަޅެކެވެ.”
އަދި އެހެންވީމާ، އާޚިރުގައި އެއް ސުވާލެއް ކުރަން ޖެހެއެވެ. މިހުރިހާ ގުރުބާނީތަކަކީ ކޮން ކަމަކަށް ހެއްޔެވެ؟ މިހުރިހާ ކެތްތެރިކަމެއް ވީ ކޮން ކަމަކަށް ހެއްޔެވެ؟ ފަހަރެއްގައި ޖަވާބު ލިބިފައިވަނީ ކަންޑަހާރުގެ ފަރުބަދަތަކުގެ ފުން، ގުގުމާލާ ހިމޭންކަމުން ކަމަށް ވެދާނެ، ހަމަ އެ ފަރުބަދަތަކުގައި މި ހަނދާން ނައްތާނުލެވޭ ބަޠަލުގެ ހަނދާން އަދިވެސް ދަތުރުކޮށް ވިސްނައިދެއެވެ.
إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ
“އަހަރެމެން މިލްކުވެގެންވަނީ الله އަށް، އަދި އެކަލާނގެއަށް އަހަރެމެން އެނބުރި އަންނަނީ.”
ޝަހީދު މުއްލާ އަޚްތަރު މުޙައްމަދު މަންސޫރު: ޝަހީދުވުމުގައި ދާއިމީކަން ހޯދި މުޖާހިދު
