އިސްލާމްދީން: މެދުމިނާއި ބެލެންސްގެ ދީން | 1 ވަނަ ބައި

ޚައިބަރު ޖަލާލް

އިސްލާމްދީނަކީ އެންމެ ފަހުގެ އިލާހީ ވަޙީއަކީ މެދުމިނާއި، ބެލެންސްއާއި، މެދު މަގުގައި ވަރުގަދައަށް ބިނާވެފައިވާ ދީނެކެވެ.  އޭގެ ޢަޤީދާގެ ބިންގަލާއި، އަޚްލާޤީ އޮނިގަނޑާއި، އިޖުތިމާޢީ ތަރުތީބު ވަރަށް ފަރުވާތެރިކަމާއެކު އެކުލަވާލާފައިވަނީ، ފަރުދުންނާއި މުޖުތަމަޢުވެސް ޙައްދުފަހަނަޅައިދިއުމާއި އިހުމާލުގެ ފަނާކުރަނިވި ހައްދުފަހަނަޅާފައިވާ ޙައްދުތަކުން ރައްކާތެރިކުރުމަށެވެ.  ޤުރުއާނާއި، ނަބީ ސުންނަތާއި، އިސްލާމީ އަޚްލާޤާއި، ޝަރުޢީ ސަޤާފަތް އެއްކޮށް ގުޅިފައިވަނީ އެއް އުސޫލެއްގެ މައްޗަށް: އިންސާނީ ދިރިއުޅުން އުޅެންޖެހޭނީ އިންސާފުވެރި ޙައްދުތަކެއްގެ ތެރޭގައި، އެއްކޮޅުން ޙައްދުފަހަނަޅައިދިއުމާއި އަނެއްކޮޅުން އުނިކަންތަކުން އެއްކިބާވެގެންނެވެ.

މެދުމިނުގެ މާނަ

މެދުމިނުގެ މާނައަކީ ހުރިހާ ކަމެއްގައި ވެސް މެދު ކޯހަށް ތަބާވުމެވެ.  އެއީ މުއުމިނަކު އޭނާގެ ވެރިރަސްކަލާނގެއަށް، އޭނާގެ އަމިއްލަ ނަފްސަށް، އަދި އޭނާގެ ވަށައިގެން ތިބި މީހުންނަށް ދައްކަންޖެހޭ ވާޖިބުތައް އަދާކުރުމަށް އެންމެ ޞައްޙަ އަދި އެންމެ ފައިދާހުރި ގޮތެވެ.  ހަމަ މި ސަބަބަށްޓަކައި އިސްލާމްދީން އެންމެ ކުރީއްސުރެ ވެސް މެދުމިން ކަނޑައަޅަނީ ސިފައެއްގެ ގޮތުގައި ދަމަހައްޓަމުންނެވެ.  މުސްލިމް ޖަމާއަތަކީ “އަދުލުވެރިކަމާއެކު ބެލެންސް ކުރެވިފައިވާ ޖަމާއަތެއްގެ” ގޮތުގައި ސާފުކޮށް ސިފަކޮށްފައިވެ އެވެ.

މާތްالله ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ޙަދީޘްކުރައްވައެވެ.

﴿وَكَذَٰلِكَ جَعَلْنَاكُمْ أُمَّةً وَسَطًا﴾

“އަދި މިހެން އަޅުގަނޑުމެން ތިޔަބައިމީހުން މެދު ޖަމާޢަތަކަށް ހަދައިފިން.”  (އަލްބަޤަރާ: 143)

މި އާޔަތުގައި މުސްލިމް އުންމަތަކީ ބެލެންސް، އިންސާފު، އަދި އަޚްލާޤީ ހަމަހަމަކަމުގެ މައްޗަށް ޤާއިމުވެފައިވާ ޖަމާޢަތެއްގެ ގޮތުގައި މާނަކޮށްފައިވެއެވެ.  މިތަނުގައި “މެދު” (ވަސަތު) މި ލަފުޒުން ދޭހަވަނީ ހަމައެކަނި ދެ ހައްދުފަހަނަޅާފައިވާ ތަނެއްގެ މެދުގައިވާ މަޤާމެއް ނޫނެވެ؛  އެއީ މޮޅުކަމާއި، އިންސާފުވެރިކަމާއި، ގަސްތުގައި ޙައްދުފަހަނަޅާފައިވާ ކަންކަމާއި އުނިކަމާއި ދުރުމިން ފޯރުކޮށްދޭ ކަމެކެވެ.

الله ގެ ރަސޫލާ (ޞޢވ) ދިރިއުޅުމުގެ ކޮންމެ ދާއިރާއެއްގައި ވެސް މެދުމިނަށް ބާރުއަޅުއްވަމުން ގެންދެވިއެވެ.  އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.

“މޮޑެރޭޝަން އެޑޮޕްޓްކޮށް، މޮޑެރޭޝަން އެޑޮޕްޓްކޮށް، ތިމާގެ އަމާޒަށް ވާސިލްވާނެ.”  (ރިޕޯޓްކޮށްފައިވަނީ އަލްބުޚާރީ އާއި އަޙްމަދު)

ދެމިއޮންނަ ކާމިޔާބީ އޮތީ ހަރުކަށި ފިކުރުގައި ނޫން ކަމަށާއި، މިންކުރެވިފައިވާ، ޑިސިޕްލިންޑް ކޮންސިސްޓެންސީގައެވެ.  މާބޮޑަށް ނަފްސު ވަރުބަލިވާއިރު، އިހުމާލުން މަޤްޞަދު ހަލާކުވެގެންދެއެވެ.  ހަމައެކަނި މެދުމިނުގެ ސަބަބުން ކެތްތެރިކަމާއި ރަނގަޅު ކާމިޔާބީއެއް ކަށަވަރުވެއެވެ.

މެދުމިނާއި، ބެލެންސްއާއި، މެދު މަގަކީ އިސްލާމްދީނުގައި ދެވަނަ ދަރަޖައިގެ ހެޔޮ ސިފަތަކެއް ނޫނެވެ؛  އެއީ މައިގަނޑު އަޚްލާޤީ ސިފަތަކެކެވެ.  ކޮންމެ މުސްލިމަކުވެސް އަޅުކަންކުރުމާއި، ޚަރަދާއި، ކޮންސިއުމަންޓާއި، އިޖުތިމާޢީ ސުލޫކާއި، ދިރިއުޅުމުގެ ހުރިހާ ޢަމަލީ ކަންކަމުގައި އެމީހުން ޖައްސަވާނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

الله ގެ ރަސޫލާ (ޞޢވ) ގެ ޙަޔާތް ކޮޅަށް ހުންނަނީ މެދުމިނުގެ އެންމެ ސާފު އަދި އެންމެ ބާރުވެރި ނަމޫނާގެ ގޮތުގައެވެ.  އަޅުކަމުގައި އޭނާ ޚާއްސަވެވަޑައިގަތީ އިތުރުކަމެއް ނެތިއެވެ.  ދަރުސް ދެއްވުމުގައި އޭނާގެ ދަރުސްތަކަކީ ކޮންމެހެން ބޭނުން ނުވާ ދިގު އަދި ފަށަލައަށް ކުރު ދަރުސްތަކެއް ވެސް މަޤްޞަދުތަކެއް ހުރި ދަރުސްތަކެކެވެ.  ރޯދަ ހިފުމުގައި ރޯދަ ދުވަސްތަކާއި އަރާމު ދުވަސްތަކުގެ މެދުގައި ބަދަލުވެވަޑައިގަތެވެ.  ރޭގަނޑުގެ އާދަޔާ ޚިލާފަށް އޭނާ ވަގުތު ބަހާލީ ނަމާދާއި ނިދުމަށެވެ.