ބަދަލުވަމުންދާ ސަރަހައްދީ  ލޭންޑްސްކޭޕް އަދި އައިއީއޭގެ ކާމިޔާބު ފޮރިން ޕޮލިސީ

އަހުމަދު އަފްޣާން ލިޔުނީ

އެމެރިކާއާއި އިސްރާއީލުން ގުޅިގެން ހިންގި އޮޕަރޭޝަންގެ ތެރޭގައި އީރާނުގެ އެންމެ މަތީ ލީޑަރު އާޔަތުالله އަލީ ޚާމަނާއީ އަވަހާރަކޮށްލުމާ ގުޅިގެން ސަރަހައްދީ ހާލަތު ދަނީ ވަރަށް ހަލުވިކަމާއެކު ތަރައްގީވަމުންނެވެ.

ވޮޝިންޓަންގެ ފުރިހަމަ އަސްކަރީ އަދި ސްޓްރެޓެޖިކް ތާއީދާއެކު އިސްރާއީލުން އީރާނުގެ އެތައް ސިޓީއަކަށް ހަމަލާދީ، އިސް ބައެއް އޮފިޝަލުންނަށް ގެއްލުން ލިބުނެވެ.  މަހަކަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަސް ވަންދެން ކުރިއަށް ގެންދިޔަ މި ކުރިމަތިލުންތަކުގައި އެމެރިކާއިން ކަނޑުގެ ސިފައިން އެ ސަރަހައްދުގައި ޕްރީ ޕޮޒިޝަންކޮށް، ވަގުތުން ފިޔަވަޅު އެޅުމަށް ތައްޔާރަށް ތިއްބެވެ.

އަދި އެއާ ޚިލާފަށް ބާރުގަދަ ޤައުމެއްގެ ގޮތުގައި ސާބިތުވެ އީރާނުން ވަނީ އުދުވާނީ ޢަމަލުތަކާއި ދިފާޢީ ޢަމަލުތަކުގެ ޝަރުޢީ ޙައްޤު ބޭނުންކޮށްފައެވެ.  އެއީ އިސްރާއީލުގެ ވެރިކަމުގެ އެކި މަރުކަޒުތަކަށާއި އިންސްޓޯލޭޝަންތަކަށް އަމާޒުކޮށްގެން ނޫން ކަމަށާއި މުޅި ސަރަހައްދުގައި ހުރި އެމެރިކާގެ އަސްކަރީ މަރުކަޒުތަކަށް ވެސް ހަމަލާދީފައިވާ ކަމަށް ރިޕޯޓްތައް ބުނެ އެވެ.

ނުބައި އަދި ހިސާރުކުރުމުގެ މަގުސަދުތައް ހާސިލްކުރާ އެމެރިކާއާއި އިސްރާއީލުގެ މި އަސްކަރީ އޮޕަރޭޝަނާ ގުޅޭގޮތުން، ދުނިޔޭގެ އެންމެ ބާރުގަދަ ޤައުމުތަކަށް އދ.  ސުލްހައާއި މަޝްވަރާއަށް ހުށަހެޅުންތައް ހުށަހަޅާފައިވަނީ މަދު ރޫޓިން ސްޓޭޓްމަންޓްތަކެއް އެކަންޏެވެ؛  އެ އަނިޔާވެރިކަމާއި އަނިޔާވެރިކަން އެއްވެސް މީހަކު ސާފުކޮށް ކުށްވެރިކޮށްފައެއް ނުވެ އެވެ.

މިއާ ހިލާފަށް އަފްޣާނިސްތާނުގެ ފޮރިން މިނިސްޓްރީން ވަނީ އެގައުމުގެ ރަސްމީ މަގާމުގެ ތެރެއިން އެމެރިކާގެ މި އަމަލުތައް ކުށްވެރިކޮށް، މަޝްވަރާކޮށް ޢަދާވާތްތެރިކަން ކުޑަކުރުމަށް ގޮވާލާފައެވެ.

ހަމައެއާއެކު އެމެރިކާއާއި ޔޫރަޕިއަން ޔޫނިއަނުން ރަޝިޔާއާ ދެކޮޅަށް ޔޫކްރޭނަށް މާލީ، އަސްކަރީ އަދި ލޮޖިސްޓިކަލް އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދެމުންދާއިރު، އޭގެ ސަބަބުން ރަޝިޔާ ދިގުދެމިގެންދާ ހަނގުރާމައަކަށް ދަމައިގަންނައިރު، އެމެރިކާއާއި ޔޫރަޕްގެ ބައިވެރިން ހަތިޔާރާއި އެހެނިހެން ފަންނީ ވަސީލަތްތައް ފޯރުކޮށްދެއެވެ.

މިކަންކަން އަންނަނީ އަފްޣާނިސްތާނުގެ އިސްލާމިކް އެމިރޭޓް އޮފް އަފްޣާނިސްތާނުގެ އާ ވެރިކަމެއްގެ ދަށުން ގާތްގަނޑަކަށް ފަސް އަހަރާ ގާތްވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގަ އެވެ.

އައިއީއޭގެ ފައިދާހުރި ޚާރިޖީ ސިޔާސަތާއި ލީޑަޝިޕް ނެތި އަފްޣާނިސްތާނަށް މިފަދަ ޖިއޮޕޮލިޓިކަލް ބަދަލުތަކުގެ ސަބަބުން ބޮޑެތި ޕްރެޝަރުތަކެއް ކުރިމަތިވެދާނެ ކަމަށާއި އޭގެ ތެރޭގައި ސަރަހައްދީ ވާދަވެރިކަމުގެ ނުރައްކާ ވެސް ހިމެނޭ ކަމަށެވެ.

ދާދިފަހުން ހިނގި ހާދިސާގައި ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަމުން އަނެއްކާވެސް ވަނީ އެކި ބަހަނާތަކުގައި އަފްޣާނިސްތާނުގެ ސަރަހައްދަށް އަނިޔާވެރި ހަމަލާތަކެއް ދީފައެވެ.  މިއީ ސަރަހައްދީ ގޮތުން އާންމުކޮށް ހިނގާ ކަމެއް ނޫން ނަމަވެސް ބައިނަލްއަގްވާމީ މުހިންމު ކްރައިސިސްއެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައިލެވޭނެ ކަމަށާއި، ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަމުން އެމެރިކާއާއި އެގައުމުގެ އެހެން އެކުވެރި ބައިވެރިންގެ ނުބައި މަޝްރޫއުތައް ސާފުކޮށް، އެމީހުންގެ އިރުޝާދުތައް ފައިދާހުރި ގޮތެއްގައި ތަންފީޒު ކުރަމުންދާތީ އެވެ.

ޕާކިސްތާނުން ބުނާ ގޮތުގައި އައިއީއޭ އިން އެމީހުންނާ ދެކޮޅަށް އިންޑިއާއާ އެއްބައިވެ، އަފްޣާނިސްތާނުގެ ސަރަހައްދުގެ ތެރޭގައި އެމީހުންގެ އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކަށް ހިޔާވަހިކަން ދެމުން އަންނަ ކަމަށް ވެސް ޕާކިސްތާނުން ބުނެ އެވެ.  ނަމަވެސް މިއީ އޮޅުން ބޮޅުން ބޮޑު އަދި އަސާސެއް ނެތް ބުނުމެކެވެ.

ޚާރިޖީ ސިޔާސަތާއި ގާއިމްވެފައިވާ ވައުދުތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް އައިއީއޭ އިން ދުވަހަކުވެސް އެގައުމުގެ ސަރަހައްދު އެހެން ގައުމުތަކާ ޚާއްސަކޮށް އަވަށްޓެރި ގައުމުތަކާ ދެކޮޅަށް ބޭނުން ކުރުމުގެ ފުރުސަތު ނުދޭނެ އެވެ.  ފަހުގެ ވާހަކަތަކަކީ ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިކަމުން އަމިއްލަ ބަލިކަށިކަންތައްތައް ފޮރުވައި، އާބާދީ އޮޅުވާލައި، ސަރަހައްދީ ހާދިސާތަކުގެ ޒިންމާ އަފްޣާނިސްތާނަށް ބަދަލުކުރުމަށް ކުރާ މަސައްކަތެކެވެ.

ސިޔާސީ ތަހުލީލު ކުރާ ފަރާތްތަކުން ފުޅާދާއިރާއެއްގައި އެއްބަސްވާ ގޮތުގައި މި ސަރަހައްދުގެ މިހާރުގެ ހާލަތާއި އަވަށްޓެރި ގައުމުތަކުގައި ހިނގަމުންދާ މުސީބާތްތަކަށް ބަލާއިރު، އަފްޣާނިސްތާން މިހާރު އޮތީ ކުރިއަށްވުރެ ވަރުގަދަ ހާލަތެއްގަ އެވެ.

ދާޚިލީ ހަނގުރާމަ ނިމި، ޤައުމު ތަރައްޤީއާއި ހަމަޖެހުމަށް ފިޔަވަޅު އަޅަމުންދާއިރު، ޤައުމީ ބަޖެޓަކުން ހިންގާ، ޚާރިޖީ ސްޓްރެޓެޖީއާއި ސިޔާސީ ސިޔާސަތުގެ މައްޗަށް މިނިވަން ކޮންޓްރޯލެއް ހިންގާ ޤާބިލު ސަރުކާރެއް ފާއިތުވި ގާތްގަނޑަކަށް ފަސް އަހަރު ތެރޭގައި އުފެދިއްޖެއެވެ.  މީގެ ކުރިން އަފްޣާނިސްތާނަށް އެފަދަ ޚުދުމުޚުތާރުކަމެއް ދުވަހަކުވެސް ލިބިފައެއް ނުވެއެވެ.

އައިއީއޭ އިން މިހާރު ގެންގުޅެނީ އަވަށްޓެރި ހުރިހާ ގައުމުތަކާއި ސަރަހައްދީ ގައުމުތަކާ އެކު ހަމަހަމަ އަދި ބެލެންސްޑް ގުޅުންތަކެކެވެ.  މި ގުޅުންތައް ބިނާވެފައިވަނީ އިޤްތިޞާދީ އެއްބާރުލުމަކަށް ކަމަށާއި، ޤައުމީ މަސްލަހަތު ރައްކާތެރިކުރުމުގެ އުސޫލުތަކުން މަގުދައްކައިދޭ ގުޅުންތަކެއް ކަމަށެވެ.  އެހެން ގޮތަކަށް ބުނާނަމަ އައިއީއޭގެ މިހާރުގެ ޚާރިޖީ ސިޔާސަތަކީ ހަމައެކަނި ފައިދާހުރި ސިޔާސަތެއް ނޫން ކަމަށާއި އެއީ ކެތްތެރި ސިޔާސަތެއް ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ.  އެއްވެސް ގައުމަކަށް ނުވަތަ މިސްރާބަކަށް އެހާ ބޮޑަށް ބަރޯސާވެފައި ނުވާތީ، ގުޅުންތައް ކެނޑުމުން އެގައުމުގެ މަގާމަށް ނުރައްކާވެދާނެ ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ.  އޭގެ ބަދަލުގައި ދެފަރާތުގެ އިތުބާރާއި އިހުތިރާމްގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ އައިއީއޭގެ އުސޫލުގެ ސަބަބުން ދެފަރާތަށް ފައިދާހުރި ވަރުގަދަ އަދި ދެފަރާތަށް ފައިދާހުރި ގުޅުންތަކެއް ގާއިމްކުރެވޭނެ އެވެ.

މިފަދަ ހާލަތްތަކުގައި އަފްޣާނިސްތާނުގެ ހުރިހާ ރައްޔިތުންނަށް، ޚާއްޞަކޮށް ޚިޔާލު ފާޅުކުރާ ފަރާތްތަކާއި، ތަޙުލީލުކުރާ ފަރާތްތަކާއި، ޢިލްމުވެރިންނަށް ބާރުއަޅަނީ، އެއްވެސް ފިކުރީ ތަފާތުތަކާއި، މައްސަލަތައް އެއްފަރާތްކޮށް، އެމީހުންގެ ޤައުމާއި ނިޒާމު ހިމާޔަތްކުރުމަށް އައިއީއޭއާ އެއްފަރާތުގައި ތިބުމަށާއި، ބޭރުގެ ބާރަކަށް ނުވަތަ އަވަށްޓެރި ޤައުމަކަށް އަފްޣާނިސްތާނުގެ ތަޤްދީރަށް ހުރަސް ނުއެޅޭނެ ގޮތަށް ޤައުމީ އެއްބައިވަންތަކަން ދައްކާށެވެ.

އަޅުގަނޑުމެންގެ އަޚު ޤައުމު އީރާން ހިމެނޭ ގޮތަށް ހުރިހާ އިސްލާމީ ޤައުމުތަކާއެކު އެކުވެރިކަމާއި ހަރުދަނާ ގުޅުންތަކެއް އަޅުގަނޑުމެން ހޯދަމެވެ.  ހަމައެއާއެކު، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޤައުމީ އަދި އަފްޣާނިސްތާނުގެ އިސްކަންދޭ ކަންތައްތައް އެންމެ އިސްކޮށް ދެމިއޮތީ، އެޤައުމަށް ފުރިހަމަ ސުލްޙައާއި ހަމަޖެހުން ލިބިފައިވަނީ ވަރަށް ފަހުން، އަދި މާޒީގެ ޒަޚަމްތައް ރަނގަޅަށް ރަނގަޅު ކުރަންވީ ވަގުތު އައިސްފައިވާތީ.